Hipnoz, yapay hareketlerle meydana getirilen bir ruh halidir. BaÅŸlıca karakteri, sadece, bu hal sırasında arzu edilen herhangi bir telkinin yerine getirilmesidir. Bu fikir yavaÅŸ yavaÅŸ hazırlanıp ortaya çıkmıştır. Dupau, Durand (de Gros), Joly gibi araÅŸtırıcılar, deneklerin uykudaki görünen irade azlığını, taklit ve baÅŸ eÄŸmeyi ve kendilerinde oluÅŸturulmuÅŸ fikirlere göre hareket eden denekleri tanımladılar. DiÄŸer taraftan, kelime anlamının uyku olması sebebiyle hipnoz, genelde uyku ile özdeÅŸleÅŸtirilmiÅŸtir. Aslında uyku, ÅŸuurumuzun nasıl deÄŸiÅŸik bir hali ise hipnoz da ÅŸuurumuzun daha deÄŸiÅŸik baÅŸka bir halidir.
Uyanık halde, herkesin bildiÄŸi ve farkında olduÄŸumuzu sandığımız bir ÅŸuur hali yaÅŸamaktayız. Uykuda geçirdiÄŸimiz zaman içinde ise pek farkına varmamakla beraber deÄŸiÅŸik ÅŸuur hali yaÅŸadığımızı hissederiz. En azından rüyalarını hatırlayanlar, rüyaların, gerçek olarak kabul ettiÄŸimiz kavramlardan hiç de farklı olmadığını kolaylıkla kavrayabilirler. Uyanık yaÅŸam ile rüya arasında gerçeklik açısından hiçbir fark yoktur. Hipnoz, uyku hali olmadığı gibi bir uyanıklık hali de deÄŸildir. Ancak, her iki hali de kapsayan komple bir kavramdır.
Hipnozun Şartları
1- Yetenek ve durum: Uyutulmak istenen kiÅŸinin sinir sistemi ve düÅŸünme yetisinin özel bir haline, deneÄŸin ani yetenek ve durumuna baÄŸlıdır. Ani yetenek ve durumlara ters olan nevrastenikler, ruhsal çöküntüye uÄŸramışlar, sararlılar, hipnotize edilemezler.
2- Yorgunluk: Ruhsal gerilimin düÅŸmesi ile beliren bu hal, dikkatin devamlılığından doÄŸar. Parlak noktalara baktırmak, derin dalma halleri, monoton sesler gibi uzun bir dinleme, dikkat çabasını saÄŸlar. Dikkatin bir noktada toplanması ve devamlı oluÅŸu ani zihin yorgunluklarını doÄŸurur.
3- Heyecan: Heyecan çok defa büyük bir karışıklığı meydana getiren aksaklıklardan doÄŸmuÅŸ doÄŸal uyurgezer hallerinin çoÄŸuna karışır. Başı ÅŸiddetle geriye çevirmek, enseye tokat atmak, başı sertçe saÄŸa sola döndürmek suretiyle sersemletmek, bilinen heyecanlandırma ve zihinsel dengeyi bozma yollarıdır.
4- EÄŸilimlerin geliÅŸmesi: Hipnozun meydana gelmesi için çökme anında, hipnotizmle terslik oluÅŸturmayacak olan, her ÅŸeyi konuÅŸmakta rahat bırakan ve kendisini hipnotize eden kiÅŸiyi dinleyen ve onunla konuÅŸmaya izin veren eÄŸilimlerin olması gereklidir. Önceden hipnotize edilmiÅŸ deneÄŸin sonraki hipnozlarının kolay olması, bu durumun geliÅŸmesiyle sıkı sıkıya baÄŸlıdır.
5- Çökme: Hipnotik halin en gerçek nedeni çökmedir, bu ise normal kiÅŸisel ÅŸuurun, yani uyanıklıkta göz önüne aldığımız ama bu deneklerde kararsız dengeler halinde çökebilen ve heyecanla yorgunluÄŸun etkisi altında kaybolan özel zihin halinin durması demektir.
Hipnozda önemli üç yöntem vardır: Bakış, Söz ve DüÅŸünce
Bakış: Hipnotik etkilerin çok önemli bir yardımcısı ve birçok ünlü hipnozcunun deneklerinde uykuyu oluÅŸturabilmek için kullandıkları bir yöntemdir. Bakışın gerçek amacı, gözlerden çıkan manyetik etkileri düzenli, sürekli ve uzun süre devam ettirmektir.
Söz: Hipnotizmde gerçekten bir güçtür. Hipnoz yapan kiÅŸi, bu yolla deneÄŸin beynine sokmak istediÄŸi fikirleri yollar. Bu bir fikir ya da hareket olabilir. Telkinde göz önünde tutulacak iki ÅŸey vardır; "sözlerin seçilmesi ve konuÅŸma tarzı".
DüÅŸünce: Hipnotik deneylerde bakış, söz kadar önemli olan düÅŸünce, arzu edilen bir olayın olması için o yöne doÄŸru yönelmesi ve ısrarla o nokta üzerinde tutulması anlaşılmalıdır. Ä°nsanın zihin gücünün devamlı olarak bir fikir ya da davranış üzerinde durması, yoÄŸunlaÅŸması ve bunu ÅŸiddetle arzu etmesi, diÄŸer zihinlere etki ettiÄŸi, bugün deneylerle açıklanmış ve müspet sonuçlar elde edilmiÅŸtir.
Etkili bir düÅŸünce gücü için ilk ÅŸart, konsantrasyondur. Konsantrasyon yoluyla meydana getirilen güç o kadar kuvvetli ve o kadar ÅŸaşılacak olaylar ve etkiler meydana getirir ki, bugün bile insanlık bunları keramet veya birtakım mucizeler diye adlandırır. Hint fakirleri, Ä°slam aleminin derviÅŸ ve ÅŸeyhleri, Tibet'in lamaları güçlerini konsantrasyondan ve psiÅŸik güçlerin yardımlarından almaktadır. Telepati, psikokinezi gibi psiÅŸik fenomenlerin, kendi kendine telkin ve hipnoz gibi kiÅŸisel çalışmaların dayandığı temel, konsantrasyon olayıdır.
Hipnoz halinde yaÅŸanan fenomenler ne kadar gerçektir?
Hiçbir gerçek yoktur ki, tam karşıtı da en az onun kadar gerçek olmasın. Bu açıdan bakıldığında her ÅŸey gerçektir. Gerçekler arasındaki fark insanların bakış açılarıdır. Önemli olan hangi pencereden ve nasıl baktığınızdır. Görüntüler, duygular, hisler bakış açılarına göre deÄŸiÅŸikler arz eder. Ä°nsanlar aynı ortamlarda, aynı ÅŸartlara sahip etkilerde bile algılarına göre deÄŸiÅŸik tepkiler verir. Mesela, aynı ÅŸiddette verilen bir acı her insanda aynı ÅŸiddette hissedildiÄŸi halde, kiÅŸinin algılama farklılığından dolayı tepkisi farklıdır. Kimi insan hiç sesini çıkarmaz, kimi sadece inler, kimi bağırır. Ä°ÅŸte burada, acı aynı olmasına raÄŸmen tepkiler farklı olduÄŸundan izleyenler kendi algılarına göre farklı acılar yaÅŸandığı ve hepsinin farklı ÅŸekilde acı çektiÄŸi kanısına varırlar.
Aslında, acıyı yaÅŸayan kiÅŸiler de acının aynı olduÄŸunu bilseler dahi kendi algıları çerçevesinde o acıyı daha az veya daha çok yaÅŸadıkları kanısındadırlar. Her halükarda ortadaki acı herkes tarafından farklı algılanmaktadır. Ancak bu durum acının tek olduÄŸu gerçeÄŸini deÄŸiÅŸtirmez.
Hipnoz fenomenlerinin gerçekliÄŸini daha iyi anlayabilmek için bu kavrama bir örnek: Karşımızda hipnoz olabilecek on kiÅŸi olduÄŸunu varsayalım. 1. KiÅŸiyi uyutuyoruz. Uyandıktan sonra saÄŸ eline bir ateÅŸ deÄŸdireceÄŸimizi söylüyoruz ve uyandırıyoruz. Denek tamamen uyandıktan, uyanıklık haline geçtikten sonra saÄŸ eline herhangi bir ÅŸey deÄŸdiriyoruz.
O anda denek, gerçek bir ateÅŸ deÄŸmiÅŸ gibi acıyla kıvranacaktır. DeneÄŸin yaÅŸadıkları, hissettikleri gerçek bir ateÅŸle sol elini yaktığımızda yaÅŸayacakları ve hissedecekleri ile kesinlikle aynı olacaktır. Onun için sol elinin gerçek dediÄŸimiz ateÅŸle yakılması veya saÄŸ elinin hayali olarak yakılması arasında gerçeklik bakımından hiçbir fark olmayacaktır. Seyreden 9 kiÅŸi için ise algılamaları farklı olduÄŸundan durum daha farklı deÄŸerlendirilecek ve hayali olarak kabul edilecektir. Ancak 9 kiÅŸide uyutulup 1. kiÅŸinin yaÅŸayacağı deney onlara da aynı ÅŸekilde telkin edilirse, hepsi birden 1. kiÅŸinin elinin yandığını görürler. Herkes elin yandığını gördüÄŸüne göre el gerçekten yanmış mıdır, yoksa yanma olayı sadece bir hayal midir? Sözü geçen 10 kiÅŸi için olayın gerçek olduÄŸundan kesinlikle emin olabilirsiniz. Hatta yanma olayı o derece etkili olabilir ki, yanan sol eldeki kızarıklık, yandığı düÅŸünülen saÄŸ elde de oluÅŸabilir.
Bu durum için ÅŸöyle söyleyebiliriz; Ä°lk gurup için gerçek olan algılar, ikinci gurup için sadece bir hayaldir. Ancak ikinci gurubun hayal kabul ettiÄŸi bütün o algılar, ilk gurup için tartışmaya bile mahal vermeyecek kadar gerçektir.
Bu aÅŸamada son olarak bir Çin atasözünü yazalım; Rüyamda kendimi kelebek olarak gördüm. Acaba ben, rüyasında, kendini kelebek olarak gören bir insan mıyım, yoksa insan olarak gören bir kelebek miyim?..
|
Lütfen yukarıdaki seçim kutusundan bir il seçiniz.
|
© Hollanda Sohbet Odaları
Hipnoz ve Hipnoz Yöntemleri | Tasarım ve uygulama : SiberPC